حمید نظری: دیربازی است که این قوم بزرگ مورد هجوم فرهنگی همه جانبه قرارگرفته است.به تلاشهای نافرجام امثال رضاخان، نادرشاه و آقا محمدخان قاجاردر گذشته می توان اشاره نمودکه با هدف استحاله فرهنگی و با رویکرد تغییر لباس ، افتراق بین اقوام و تبعید انجام گرفت اما با افتخار می توان گفت که هر خانواده ای که به جایی تبعید شد مروج فرهنگ لکی در آن دیار شد و دچار هضم فرهنگی نشده و هویت فرهنگی خود را از دست نداد و این نقطه قوت و نشاندهنده اصالت این قوم است.

به گزارش نشریه اینترنتی لکستان قله ولاش با بلندی تقریبی 3623 متر از بلندترین قله های کوه گرین میباشد. ولاش نام گروه یا سلسله ای از پادشاهان اشکانی است و ممکن است ارتباطی بین نام این دو وجود داشته باشد به گونه ای که گمان میرود این قله و کوه شکارگاه و اقامتگاه شاهان اشکانی بوده و به همین دلیل نام آنها را یدک میکشد. استاد ایرج رحمانپور ترانه سرا، ادیب و خواننده اشعار محلی لکی و لری بیت زیبایی را به زبان لکی سروده که در آن به قله ولاش...

رضا نظری (وبلاگ دیار دلفان): شهرستان دلفان به مرکزیت شهر نورآباد، در میان رشته کوه های سرسبز و  سربه فلک زاگرس و در گوشه شمالغربی استان لرستان ، هم مرز با استان های همدان ، کرمانشاه و ایلام (1) واقع شده است .این شهرستان از شمال شرق و شمال به نهاوند ، از شمال به صحنه ، از شمال غرب به هرسین ، از غرب به کرمانشاه و ایلام ، از جنوب غرب و جنوب به کوهدشت ودوره چگنی و از جنوب شرق و شرق به شهرستان سلسله محدود می شود.

رضا نظری (وبلاگ دیار دلفان):سرزمین باستانی دلفان که از دیر باز محل زندگی مردم ایرانی تبار قوم  لک بوده است ، بر اساس کاووش های باستان شناسی و بررسیهای تاریخی ، پیش از حضور آریایی ها مسکون بوده و بر اساس پژوهش های انجام گرفته توسط خانم جودیت پولار علاوه بر رونق زندگی در دوران کاسیتها و آریاییها ، سابقه زندگی یکجا نشینی و کشت گندم در دشت خاوه به هفت هزار سال قبل از میلاد مسیح (ع) می رسد و بومیان آن ، همگام با سایر اقوام ایران زمین ، نقش بسزایی در بروز و ظهور تمدنهای ایرانی داشته و بر تداوم نظام اجتماعی و شکل گیری حکومت های پادشاهی ایران و بسط و گسترش آن به سایر نقاط جهان از جمله بین النهرین تاثیر فراوان داشته اند.

رضا نظری (وبلاگ دیار دلفان): این مجموعه طی کاوشهای باستان شناسی هیات مشترک ایران و انگلستان در سالهای 1344 تا 1347 در بنایی واقع در تپه باباجان نورآباد کشف شده است.در کاوش این محوطه که شامل یک تپه مر کزی، چندین تپه در شرق و جنوب غربی است چهار دوره مختلف تاریخی و پیش از تاریخ مربوط دوره هخامنشیان، مادها، قرن نهم تا هشتم قبل از میلاد و هزاره سوم قبل از میلاد شناسایی شد.

رضا نظری (وبلاگ دیار دلفان): رود سیمره که در میان بومیان منطقه به ( آب خشمگین ) معروف است و  گذشته ها به ( خواپ ) و خواسپ و لاوکنی ) شهرت داشته ، بزرگترین و با سابقه ترین رودخانه غرب کشور است . رودخانه سیمره از مرتفع ترین و یا به گفته دیگر سردترین نقطه غرب کشورمان ، یعنی کوههای استان همدان آغاز و تا پست ترین و پائین ترین و گرمترین نقطه جنوب کشور ، یعنی جلگه اهواز امتداد می یابد .

امیرعباس یوسفوند: این کلیپ برگرفته از شبکه نگاه است که در مورد معرفی شهر خرم آباد میباشد. از نکات مهمی که در این معرفی به آن اشاره میشود این است که در خرم آباد در کنار لهجه لری مردمان بسیاری نیز به زبان لکی تکلم می کنند. شوربختانه شبکه صدا و سیمای لرستان (افلاک) توجهی به لک زبان بودن بخش اعظمی از لرستان نداشته که این خود سبب نارضایتی بسیاری از لک ها از این شبکه است به گونه ای که لک ها رغبتی به استفاده از برنامه های آن ندارند. این کلیپ دارای زیر نویس انگلیسی است. برای مشاهده و دانلود این کلیپ اینجا را کلیک کنید.

میرسلیم خدایگان (میرملاس نیوز): طبیعی است که زبان لکی با آن شاعران ناشناس چل سروها و متل ها که همچون قله های دوردست پوشیده در مه هماره رازناک و غرور انگیز چون امر والای هگلی دور از دسترس خیال و اندیشه مانده اند نمی تواند با شعر سپید که المان ادبی تفکر مدرن است ارتباط برقرار کند.

گروههای زیادی از لکها در طول تاریخ از مناطق خود کوچانده و تبعید شده اند از جمله گروهی که ساکن شمال ایران هستند و به کردهای تبعیدی معروفند و گروهی دیگر که توسط عثمانیها به اطراف آنکارا در ترکیه (شهر هایمانا یا هیمنا) کوچانده شدند به لکهای شیخ بزینی یا کردهای هیمنه ای معروفند که هنوز فرهنگ و هویت خود را کمابیش حفظ کرده اند. برای مشاهده و دانلود آهنگ لکی از لک های ترکیه اینجا را کلیک کنید.

قیاسوند (قیاسی . غیاثی یا غیاثوند) نام یکی از طوایف بزرگ لک و لک زبان است که در ایران و عراق زندگی می کنند. طوایف اصلی قیاسوند در روستاهای شیخ مکان  سیمره (دره شهر) و روستاهای شهرستان پلدختر زندگی می‌کنند. طایفه قیاسوند از هفت تیره تشکیل شده است. طوایف قیاسوند در استان ایلام در دره شهر، دهلران، آبدانان و در استان لرستان در خرم آباد، ملایر، نهاوند، و پلدختر و استان‌ کرمانشاه و استان‌ زنجان، رودبار، منجیل، تهران ساکنند. در عراق اکثر در شهرهای الحی البدره و الکوت ساکنند لازم به ذکر است که در عراق این طایفه را با نام فیلی (القیسی) می شناسند.

خبرگزاری لک پرس:‌در وهله اول شاید طرح موضوع تشکیل استان لکستان یک خواسته متجرانه، قوم­مدارانه، از مد افتاده و حتی موضوعی مخالف با وحدت ملی به نظر برسد و مطرح کردن این موضوع در این زمان، که گرماگرم انتخابات است، به مذاق خیلی­ها خوش نیاید.

فرزاد عزیزی کدخدایی (خبرگزاری لک پرس): درست است انقلاب اسلامی در سال 57 مهر باطل زد به حکومت های خودکامه ی گذشته اما باید پذیرفت این حرکت میمون و مبارک در کل کشور بویژه در مناطق کمتر توسعه یافته مانند منطقه لکستان...

خداکرم بابایی: در سال 1307 خورشیدی یکی از کشاورزان شهرستان دلفان هنگامی که در حال شخم زدن زمین کشاورزی اش بود مقداری شی مفرغی پیدا کرد واین اشیاءرا به نزدیکترین قصبه یعنی "هرسین " برده به مقداری شکر فروخت .چیزی نگذشت که سیل ربایندگان آثار تاریخی از تهران وحتا کشور های اروپایی به منطقه سرازیر شد.طمع روستاییان به جوش آمد وبه جستجو وحفاری قبور باستانی پرداختند.ودر اندک زمانی بسیاری از آثار تاریخی گرانبها وپرارزش منطقه به یغما برده شد.

سمیه کرمی (سایت لکستان): منطقه لکستان که از دیر باز مهد ایلات و طوایف بزرگی بوده و اقتدار خود را از قرنها پیش بدلیل سرکوبی شدیدی که از آن شده بود از دست داده بود، بافت زندگی ایلی  خود را چون سایر نقاط کشورمان حفظ نموده و به حیات خود تا آغاز قرن بیستم ادامه داده است .

ساکار لکستانی (از لک های خانقین در استان دیاله عراق): خانِقین، از شهرهای پرجمعیت استان دیاله کردستان عراق و در نزدیکی مرز ایران است. این شهر پیوندهای عمیقی از نظر فرهنگی و زبانی با شهرهای مرزی استان کرمانشاه همچون قصر شیرین و خسروی و سر پل ذهاب و شهرستان گیلان غرب و شهرستان ایوان غرب در استان ایلام دارد. بسیاری از مردم خانقین با مردم این شهرها دارای نسبت خویشاوندی با یکدیگر هستند.
اکثریت مردم خانقین به لکی تکلم میکنند (درصدی نیز با گویشهای گورانی و کلهری) و پیرو دین اسلام و مذهب شیعه اثنی عشری هستند.

ایرنا: دلفان از دیرباز با داشتن روغن حیوانی مرغوب و معطر زبانزد بوده و مسافران با سفر به این دیار فرآورده دامی را به عنوان سوغات و تحفه به ارمغان می‌برند. وجود مراتع و چمن زارهای مرغوب، کوههای انباشته از پوشش جنگلی مناسب و گونه‌های گیاهی معطر موجب شده که روغن حیوانی تولیدی عشایر و دامداران دلفان از مرغوب‌ترین روغن‌های حیوانی کشور باشد.

سوگواره منطقه ای هور و مور 29 دیماه در الشتر لکستان برگزار شد. در این سوگواره منطقه ای هنرمندانی از مناطق مختلف لک نشین از قبیل کوهدشت، الشتر (سلسله)، نورآباد دلفان، ایلام و ... به سُراییدن نواهایی لکی هور و مور پرداختند. گزارش تصویری سوگواره در ادامه نوشتار...

به گزارش خبرگزاری مهر، لرستان در آستانه سالروز رحلت پیامبر گرامی اسلام شاهد برگزاری آئینهای بومی سوگ خواهد بود که از جمله این برنامه ها می توان به سوگواره "هور و مور" در شهرستان سلسله (الشتر) اشاره کرد.

بشیر خالوندی تبار: اولین همایش شعر لکی در سه شنبه 28 تیرماه 1390 در کرمانشاه برگزار گردید. در این همایش برنامه های متنوعی از قبیل شعرخوانی لکی، اجرای موسیقی لکی، مورخوانی لکی، پخش نماهنگ لکی، سخنرانی و... صورت پذیرفت که در ادامه کلیپ های تصویری این برنامه ها برای مشاهده و دانلود قرار گرفته است.

اولین همایش شعر لکی در سه شنبه 28 تیرماه 1390 در کرمانشاه برگزار گردید. در بخش پایانی این همایش شاهد سخنرانی حجت الاسلام والمسلمین شیخ مجتبی رستگاری از حامیان اصلی برگزاری این همایش بودیم.

توسط هنرمند و ادیب لک کرمانشاهی جناب آقای استاد کیومرث امیری کله جوبی که فرنامش (لقبش) لک امیر است، نماهنگی زیبا به زبان لکی  با نام "تاریخ قوم لک و شکل گیری تمدن اولیه انسان در حاشیه رودخانه سیمره در غرب کشور" تهیه و در اولین همایش شعر لکی که سه شنبه 28 تیر 1390 در تالار الغدیر کرمانشاه برگزار شد ارایه گردید. برای دانلود این نماهنگ و نیز مشاهده متن نوشتاری فارسی که برگردان گفتارهای لکی لک امیر در این نماهنگ است به ادامه نوشتار بازگردید.

خبرگزاری لک پرس: اگر بخواهیم به عقب بازگردیم و تاریخ شیوع و همه گیر شدن خودکشی در منطقه لکستان را پیگیری کنیم، این همه گیری و اپیدمی به حدود دو دهه قبل، یعنی اوایل دهه هفتاد و بعد از آن بر می­گردد.

وبلاگ سیمای کنگاور: در آستانه انتخابات مجلس در کنگاور، هرسین و صحنه (سه شهر با اکثریت لک نشین در استان کرمانشاه)، اکثریت مردم لک نشین این شهرها خواسته جدیدی را مطرح میکنند که این انتخابات را از سایر انتخابات سالهای گذشته مجزا نموده است. 

دیدگاه یکی از بازدیدکنندگان لکستان: شمار زیادی از مردم کرماشان (کرمانشاه) لک هستند و شوربختانه در گذر زمان زبان خود را فراموش کرده و به سخره‌گران (منتقدان) مردم لک و زبان لکی هم پیوسته اند. این دسته در برخی موارد حتی گوی سبقت را از دیگران ربوده‌اند. شاهد این موضوع این است از دو نفر سرشناس مبارز کرماشانی زمان مشروطیت، یارمحمدخان لک و لاهوتی با کمال تعجب خانواده یارمحمدخان خود را لک و لک‌تبار معرفی نمی‌کنند زیرا لک و زبان لکی را در بین سایر قوم‌های ساکن کرماشان فرودست تلقی می‌کنند. بسیاری از این شهروندان لک کرماشانی لطیف‌های روزانه‌ی خود را برای قوم لک ساخته و نشر می‌دهند.

توحید ملک زاده: از چهره های ماندگار لکستان در آذربایجان غربی میتوان از میرزا آقاجان لکستانى شاعر، نیمتاج سلماسى شاعر، مهندس تیمور لکستانى فرزند شهید مسعود دیوان لکستانى از مهندسین بانى دانشگاه صنعتى شریف، نقى برزگر و دهها شخصیت دیگر  نام برد.

نوشته: پدر مورتنسن و برگردان به فارسی فریدون بیگلری: در آوریل 1963 (1342ش) هیأت اعزامی از موزه ملی دانمارک، یک رشته حفاری‌های باستان شناختی را در منطقه هلیلان، واقع در شمال لرستان (شرق ایلام) آغاز کرد. هدف این تحقیقات که در سال 1964 (1343ش) نیز ادامه یافت، مطالعه آثار و بقایای عصر برنز و اوایل عصر آهن بود.

سراب و روستای نجوبران که در زبان محلی به آن "نوژی وران" گفته می‌شود با جاذبه‌های بی نظیر و دل انگیزش از توابع بخش بیستون شهرستان هرسین در استان کرمانشاه قرار دارد؛ آب و هوای آن در فصل بهار و تا نیمه تابستان، مطبوع و دلپذیر و در پاییز و زمستان سرد است.

نیم نگاهی به وضعیت تپه‌ها و محوطه‌های باستانی لرستان نشان از ضعف و ناتوانی این نهاد در انجام امور محوله است و دلیل این امر را باید در عواملی چند جستجو کرد: ۱- اساسی‌ترین عامل کم کاری این واحد، استخدام افراد غیرمسئول و غیر متعهد است که نگاهی به نحوه استخدام ۶۰ نفر مذکور موضوع را روشن می نماید؛ پرسنل مذکور در طی سالهای ۱۳۸۳ و ۱۳۸۴ و بدون آزمون استخدامی و صرف رابطه در این واحد استخدام شده‌اند و ظاهراً...

حشمت‌اله آزادبخت/نشریه ی سیمره: از پیچ و خم تنگه بیرون می‌آییم. تا جایی که راه نشان داده‌است این نقطه را باید شلوغ‌ترین اجتماع درخت‌هایی دانست که تبر پیری و تکان دست بادشان بر زمین کوفته است. 

حشمت اله آزادبخت: دراین سفرنامه که در سه قسمت خواهد آمد سعی کرده ام درحد توان قلم،به معرفی منطقه ی هومیون(همیان) کوهدشت بپردازم. قسمت های بعدی را پس از این به اشتراک خواهم گذاشت:

منبع: روزنامه ایران. علی معظمی گودرزی: یکی از مراسم کهن دلفان که هنوز هم در برخی از روستاها اجرا می شود مراسم "چمر" یا "کتل کو" است. در این آیین وقتی جوان یا بزرگ طایفه ای از دنیا می رود پوشاک و ابزارهای جنگی و شکاری وی را روی اسبی که سیاهپوش کرده اند می گذارند و به اصطلاح اسب را "کتل" می کنند. همراه کتل نوازندگان با سرنا و دهل آهنگ غم انگیز چمری که خاص سوگواری است می نوازند. پس از دفن مرده، زنان گرداگرد کتل می نشینند و شروع به خواندن آوازهای غم انگیز می کنند.

منبع: مجله تحقیقات ایرانشناسی، نامه فرهنگستان 2/5، صفحات 165 تا 182

نویسنده مقاله: و. ایی. ساوینا: ترجمه حسین مصطفوی گرو

در عصر قاجاریه ٬ گروه های کوچک لک از داغستان به ایران انتقال یافتند و ظاهراً در قبایل بومی ادغام شدند. امروزه ٬ در جنوب آذربایجان ٬ شمال غربی و شمال لرستان ٬ و دزفول ٬ قوم لک زندگی می کنند.

آرشا دلفانی: استان لکستان (نام غیر رسمی) استانی در غرب ایران است که دارای هفت شهرستان کوهدشت، دلفان (نورآباد)، هرسین، کنگاور، صحنه، سلسله (الشتر) و شیروان و چرداول است. استان لکستان جمعیتی نزدیک به۷۵۰،۰۰۰  نفر دارد و مساحتی نزدیک به ۱۶،۲۰۰ کیلومتر مربع دارد.

از جمله آثار تاریخی شهرستان لک نشین دره شهر در استان ایلام میتوان به شهر تاریخی ماداکتو، شهر تاریخی سیمره، چهار طاقی دره شهر، تنگه بهرام چوبین، پل تاریخی گاومیشان، قلعه هزار در، دژ شیخ مکان، قلعه زینل، قلعه پوراشرف، قلعه جهانگیر آباد، قلعه تاجمیر، قلعه ارمو و ... اشاره کرد.

شهر تاریخی سیمره از شهرهای تاریخی استان ایلام است و در حاشیه غربی شهر دره‌شهر که از شهرهای لک نشین این استان است قرار دارد. این اثر تاریخی که بزرگترین محوطه تاریخی در سطح ایلام است، بالغ بر 200 هکتار وسعت در ضلع غربی و جنوب غربی شهر دره شهر قرار دارد و جزو اولین آثار ثبت شده در فهرست آثار ملی کشور می‌باشد.

شهرستان شیروان و چرداول یکی از شهرستانهای لک نشین استان ایلام است که مرکز آن شهر سرابله می‌باشد. مردم این شهرستان از نژاد قوم لک هستند و به زبان لکی تکلم میکنند. شیروان و چرداول در سال ۱۳۶۰ از شهرستان ایلام جدا شد و در تقسیمات کشوری پیش از ۱۳۶۰ از بخش‌های آن محسوب می‌شد.

آبدانان از شهرهای استان ایلام است. شهرستان آبدانان از بخشهای مرکزی، سرابباغ و مورموری تشکیل شده است. اما به جز بخش مرکزی دیگر بخشها به دلیل تازه شهر بودن از خصوصیات شهری زیادی برخوردار نیستند. شمال شهرستان درای جغرافیای کوهستانی است و بیشتر طبیعت آن پوشیده از جنگل بلوط میباشد

اشاره لکستان: دره شهر یکی از شهرستانهای لک نشین در استان ایلام است. دره شهر دارای آثار تاریخی باستانی زیادی می باشد. هیچ مدرک تاریخی وجود ندارد که تخریب شهر باستانی دره شهر را بر اثر جنگ نشان دهد و گفته میشود که این شهر بر اثر زلزله ویران شده است.

سجاد درویشی: نوشتار پیش رو پژوهشی است هر چند کوتاه، که با مشاهدات چشمی و پرس و جو از افراد بزرگسال و سالمند برخی مناطق لک نشین لکستان.  محصولات فرآوری شده از پوست احشام عبارت است از:هیزَه، مَشکَه، کُونَه، دَلوُلی، کَری وِل، شیراز دان، هَموُنَه ...

مهدی زینی اصلانی: برای کلمه ی لک که بر مردمان بسیاری از چندین استان اطلاق می شود، معانی متعددی را بر شمرده اند. وجه تسمیه ی این کلمه و وابستگیهای آن با قوم کرد یا لر هر چه باشد در اصل موضوع که شناسایی این قوم وفرهنگ بزرگ آن است ،تغییری حاصل نمی نماید. در این کتاب ما هم به دنبال اثبات این موضوع و تعصب در این باره نیستیم و کسانی را هم که در این راه از خود هیجان نشان می دهند و نظریاتی بدون منبع و ناموثق را اساس کار قرار می دهند به مطالعه ی زیاد و اظهار حقایق توصیه می نماییم.

منطقه لکستان به نقشه جغرافیایی Google Earth افزوده شد

برای دیدن نقشه لکستان در سرویس Google Earth اینجا را کلیک کنید.

لک امیر و مرثیه ای در سوگ زاگرس

سنجاب ها خیلی وقتها پیش نسلشان در زاگرس بر اُفتاد. جوجه تیغی ها مردند و کبک ها دیگر نمی خوانند و چشمه سارها دیگر نمی جوشند و رودخانه ها خشکیدند، و رودخانه سیمره که در بین مردمان بومی منطقه به رود خشمگین اشتهار داشت و سالی یک نفر را باید قربانی می گرفت، دیگر نه خشمی دارد و نه خروشی و نه مهر و رئوفتی، ‌خنثی، فقیر و بدبخت، به جنازه ای شبیه است که بوی گند مردارش کلافه کننده است و چه بسا خطرناک...

 پل کر و دت( پسر و دختر) در بیجنوند هلیلان لکستان

 حبیب اله   محمودیان نویسنده کتاب "راهها و معابر باستانی غرب زاگرس در دوران پارت و ساسانی" در این خصوص مینویسد : منطقه طرهان  و هلیلان  در مجاورت  رود  سیمره  از نواحی با اهمیت منطقه لکستان در صیمره به شمار می اید و راه  فعلی  خوزستان به کرمانشاه نیز از این محدوده در هلیلان میگذرد.

سفری به یکی از روستاهای لک نشین کرمانشاه

منظور بنده از این مقاله قوم گرایی نیست ولی بعد از سفری که همراه دوستم به یکی از روستا های لک نشین در اطراف کرمانشاه داشتم متوجه ی فرهنگ غنی این قوم فراموش شده شدم. لک ها در کنار  قرآن حتما در خانه هایشان شاهنامه فارسی و لکی و دیوان حافظ داشته و به جای استفاده اسم های عربی اسم های کاملا ایرانی بر روی فرزندانشان می گذارند. واقعا ایرانی بودن رو می توانستم با گوشت و استخوانم لمس کنم.امیدوارم بتوانم با این مقاله سهم بسیار کمی در شناختن این قوم نجیب و ایرانی داشته باشم قومی که با دارا بودن مشاهیر بزرگ همچون کریم خان زند و شعارای نامی در دوره ی قاچار و تحت سرکوب فراوان دولت مرکزی و تبعید انها به مناطق دور به باد فراموشی رفته اند .

نگاهی به تاریخ لکستان و مردمان قوم لک

علی ایلامی/ از لک های ساکن بلژیک

هر رهگذاری که از زاگروس رد شده است و نوشته ای به ثبت رسانده بیانگر این نیست که تمام زاگروس کردند. اگر باچنین دیدی به این مسئله نگاه شود سخت در اشتباه هستیم. چون اقوامی در زاگروس وجود دارند که قدمت تاریخی بیش از کرد دارند و هیچگونه ادایی دال بر خود بزرگ بینی ندارند و مبارزات زیادی در طول تاریخ داشته اند اما به دلیل مسلمان نبودنشان همواره مورد بی مهری قرار گرفته اند وبرای مدتها در تاریخ از انها نامی برده نشده است. آنان صاحبان حقیقی این سرزمینند که همیشه بر  آنها  شناسنامه جعلی نام کرد و لور نهاده شده است. درمقاله زیر لکستان دارای قدمتی تاریخی کهن همانند دیگر اقوام در ایران نه بیشتر نه کمتر دارد که به علتهای عنوان شده نتوانسته خود را نمایان سازد.

آشنایی با جغرافیای لکستان

لکستان منطقه‌ای است پهناور و کوهستانی که با همة ویژگی‌های آداب ، رسوم و فرهنگ و هنر و سنت‌های کهن ، خصوصیات طبیعی ، آثار باستانی  و تاریخی و غارهایی که دارای آثاری با تمدنهای بسیار کهن است و دره‌های سرسبز و چشمه‌های آب فراوان و کیفیت های مختلف دیگر  تاکنون چنانچه باید شناخته نشده است.

دیدن ادامه عکس ها در ادامه نوشتار

لکی، زبان بخشی از ایل خزل

خزل (khezel) ایل بزرگی است که نام خود را از موسس و پدر خود (فردی با نام خزل) دریافت نموده است. این ایل در حال حاضر جمعیت زیادی را در بر می‌گیرد که در نقاط مختلفی از کشور ایران همچون استانهای ایلام، همدان، و البته تعدای هم در شمال کشور سکنی گزیده اند.

تمدن گران‌سنگ دره‌ی مهرگان(سیمره) سند بزرگی که زیر غبار مدفون است

گفتگوی هفته نامه سیمره با استاد بزرگ لک کیومرث امیری کله جویی (لک امیر)

در تحقیقاتی که در تنهایی و انزوای صرف انجام داده‌ام به این نتیجه رسیده‌ایم که سرزمین ایران یکی از مظلوم‌ترین سرزمین‌های جهان و مردم ایران از ستم‌دیده‌ترین مردمان دنیا در طول تاریخ بشرند. مظلوم‌تر از ایران، منطقه‌ی بومیان دره‌ی مهرگان(سیمره) یعنی همین حوزه‌ای که لک‌ها در آن ساکن‌اند، می‌باشد. مظلومیت‌هایی که اگر با دقت آن را در اوراق تاریخ دنبال کنی چه بسا کارت به نیهیلیسم و حتا دیوانگی هم بکشد. می‌خواهم فقط اشاره‌ای‌ به عمق فاجعه کرده‌باشم،

بازی محلی در لکستان: دار  په لان (دال  په لان، دال  په ل، په لان)

برای نگریستن مانده ی تصاویر اینجا را بفشارید.

مقاله قوم لک در گذر زمان

نوشته حسن علی مهدوی/ برگرفته از هفته نامه سیمره

اشاره سیمره: "حسن‌علی مهدوی چشمه‌گچی" در سال ۱۳۴۸ در منطقه‌ی جلالوند کرمانشاه به دنیا آمد. وی فارغ‌التحصیل رشته‌ی کارشناسی علوم اجتماعی است. از سوابق کاری ایشان می‌توان به کار در روزنامه‌ی اطلاعات و عضویت در هیئت تحریریه‌ی نشریات محلی استان کرمانشاه نام برد. او سال‌های متمادی در سازمان‌های فرهنگی هم‌چون صدا و سیما، ارشاد اسلامی و خبرگزاری جمهوری اسلامی انجام وظیفه کرده‌است. وی از مؤسسین گروه اصلاح‌طلبان کُرد نیز می‌باشد و مدیریت هفته‌نامه‌ی غرب را به عهده دارد. این متن خلاصه شده سخنرانی نام‌برده در کنفرانس فرهنگی بررسی گویش کلهری در شهر اربیل عراق (اسفند ۸۴) هم‌چنین مصاحبه با شبکه‌ی ماهواره‌ای کردستان تی‌وی می‌باشد. قوم لک یکی از قدیمی‌ترین اقوام ساکن در منطقه‌ی غرب ایران بوده که ...

در شهرستان دهگلان کردستان چند روستا به اسم لک مشهورند.م برای نمونه میتوان از روستای "خضر لک" نام برد. همچنین در حدود 8 روستا نام فامیل همگی ساکنین زندی است. البته نام افراد لک این روستاها پسوندهایی نیز با اسم همان روستا دارند. افزون بر این همه ی این روستاها در همسایگی هم زندگی میکنند. اگر چه لک ها در بیشتر نقاط ایران با زبان مادری خویش یعنی زبان لکی سخن گفته و شیعه مذهب هستند ولی تمامی لک های این روستاها با زبان "کردی سورانی لیلاخی" سخن گفته و تماما سنی مذهب هستند. و اما...

همانگونه که بارها در نوشتارهای پیشین از پراکندگی جغرافیایی ایلات، طوایف و تیره های گوناگون قوم لک در ایران و عراق به دلایل گوناگون همچون تبعید اجباری، کوچ و ... سخن گفته ایم اینبار نیز توضیحاتی پیرامون پاره ای از قوم لک که در شهرستان میاندواب آذربایجان زندگی میکنند می پیردازیم.

در کتاب "مردمان میاندواب" نوشته جمشید محبوبی (١٣٨٨) (لینک مشاهده مشخصات و خرید کتاب) و در فصل نهم آن میخوانیم که:

نام پیشین کوهدشت "قوتل" و نام تاریخی آن "کوزشت" بوده است. اگر چه شهر جدید کوهدشت حاصل اسکان عشایر در دوره رضاشاه پهلوی است اما بنا بر روایات تاریخی از حمدالله مستوفی و سایرین به نظر می‌رسد که در سالیان دور در این منطقه شهری باشکوه دایر بوده است.

آثار تاریخی و جاهای دیدنی کوهدشت لکستان عبارت است از:

لک های منطقه سرحداشکان در استان کرمان: بازماندگان زندیه

همانگونه که در نوشتارهای پیشین به آن اشاره کرده ایم (برای مثال اینجا، یا اینجا، یا اینجا) برخی از طوایف لک در اعصار گذشته به نواحی مختلف ایران و به ویژه کرمان کوچ کرده اند. کوچ بسیاری از این طوایف که توسط کریم خان زند صورت گرفته به جهت حکومت بر کرمان و اطراف آن بوده است. هم اکنون برخی از بازماندگان لک دوران زندیه در منطقه ای بنام "سرحد اشکان" کرمان زندگی میکنند. شوربختانه بسیاری از اهالی لک این منطقه با هوی لکی خویش آشنا نبوده و گاها خود را غیر لک مینامد. نوشتاری که در ادامه میخوانید گزارش سفری به منطقه لک نشین سرحد کرمان است که در آن نگارنده خود را به اشتباه غیر لک معرفی کرده است. (خواندن نوشتار)

فرقه اهل حق در لکستان

مردمان فرقه اهل حق در استانهای مختلفی پراکنده اند. اهل حق در استان لرستان در مناطق دلفان و پشت کوه، در میان ایلات لکستان و سکوند سکونت دارند. در آذربایجان و تبریز، بخصوص در محله چرنداب و در قریه ایلخچى در نزدیکى تبریز، و در مراغه و حوالى قزوین و تهران بومهن، شهرآباد، گلخندان، سیاه‏بند شمیرانات، رودهن، دماوند، هشتگرد، ورامین و در شمال کلاردشت عده‏اى از صاحبان این مذهب زندگى مى‏کنند.

 نگاهی به قوم لک در جمهوری داغستان

 توضیح: برخی از طوایف قوم لک در طول تاریخ به علل مختلف از جمله جنگ ها و ... از ماوای اصلی خود کوچ و در سایر سرزمین های همسایه سکنی گزیده اند. یکی از سرزمین هایی که دارای جمعیت قابل توجهی از قوم لک است جمهوری خودمختار داغستان در روسیه و در ناحیه قفقاز است. در  ادامه به معرفی کلی قوم لک در جمهوری داغستان می پردازیم.

ولی الله نورمحمدی:

مناطق لک نشین در مسیر مشهد ،قم، کربلا قرار دارند که  ارتباط ریلی از طریق  شهرستان مهران می تواند فرصت خوبی برای  ایجاد اشتغال و شکوفایی این مناطق را فراهم نماید. نمایندگان لک می توانند این پروِژه  را ملی و بین المللی نمایند که شرق جهان را به غرب پیوند دهند. بزرگراه مشهد کربلا نیز طرح بزرگ دیگری خواهد بود که چهره این مناطق را دگرگون خواهد کرد. اگر این پروژه در بین مردم مناطق لک به عنوان یک انتظار جمعی مطرح و پیگیری گردد مسلما رئیس دولت که به مناطق محروم عنایت دارد پیگیر خواهد شد .نمایندگان هم اگر کمی کلی و بلند همت فکر کنند و از کارهای جزیی و بی اهمیت و ریز خود را فارغ نمایند و این انتظار را به عنوان خواست عمومی مردم لک در دولت جا بیندازند مسلم نتیجه خواهد داشت. مناطق بکر و زیبای این قسمتهای لک نشین به ایران و جهان معرفی و جذب توریست و گردشگر هم سیمای محروم منطقه را متحول خواهد کرد .مهمتر از همه اینکه مردم مناطق لک خود به میدان بیایند و از انتخاب نمایندگان سنتی و دنباله رو خود داری و نقش پررنگ تری در انتخاب خود ایفا نمایند.مسلماً جوانان در عصر دانایی و فناوری اطلاعات در انتخاب نمایندگان آتی خود را باید نشان دهند و خود سکان را در دست بگیرند و موجبات تحول در این مناطق را مهیا نمایند.

در این نوشتار به صورت خلاصه به معرفی زبان و گویش مردمان استان کرمانشاه پرداخته می شود. به طور کلی زبان مردمان کرمانشاه زبان کردی است. زبان کردی خویشاوند نسبی زبان پارسی است زیرا اشتراکات فراوان قواعد دستوری و ذخیره واژگان زبان های ایرانی نتیجه خویشاوندی نسبی آنها می باشد. زبان کردی که شاخه ای از زبان شمال غربی ایرانی میانه است به علت داشتن ادبیات مکتوب اهمیت خاصی دارد . با این حال نفوذ زبان های دیگر در این زبان قابل توجه است، زیرا از زبان های عربی ، ارمنی ، ترکی و فارسی واژگان بسیار در آن راه یافته است . سابقه تاریخی کردها و پراکندگی آنان موجب پیدایش گویش های بیشماری شده است که از جمله آنها عبارتند از :

تحقیقات و کشفیات علمی و باستان شناسی در تپه های معروف هلیلان و دهلران ، چون علی کش ، موسیان ، فرخ آباد و دیگر تپه های تاریخی ، استقرار اولیۀ انسانها با شرایط خاص موجود در هزارۀ نهم پیش از میلاد را در این سرزمین ثابت می کند.

تحقیقات در ایلام زمانی جدی شد که اولین آثار مربوط به دوران کاسیها که ایجادکنندگان تمدن مفرغی هستند ، کشف شد. کشفیات باستان شناسی نشان می دهد که قوم کاسیها و گوتیها ، در حدود 4 هزار سال پیش از میلاد ، در منطقه ایلام به سر برده اند . پس از آن ، مطالعۀ تاریخ ایلام با بررسی تاریخ تمدنهای آکاد سومر، بابل وآشور، روشن تر می نماید .

طوایف لرستان در یک تقسیم بندی به دو بخش لر و لک تقسیم می شوند که از نظر لهجه, سنن, آداب و رسوم و برخی مسایل مذهبی با یک دیگر تفاوت دارند. ایلات و طوایف لک در شمال و شمال باختری لرستان سکونت دارند و سرزمین لک نشین به صورت خط منحنی در دره های رودخانه سیمره میان بروجرد, نهاوند, خرم آباد, کرمانشاه و ایلام قرار گرفته است. در گذشته لک ها به «طوایف وند» و لرها به «فیلی» شهرت داشتند.

طنز نصف جهان لک است :بدران احمد حبیب – برگردان: محمد کمانگر(همایون)

توضیح: این مقاله در پاسخ به دروغگویانی است که با تبلیغات سعی دارند لک های عراق را لر معرفی کنند.

اردشیر کشاورز: این مقاله در فصل‌نامه‌ی (کرماشان) انستیتو فرهنگی کردستان، شماره‌ی اوّل، بهار ۱۳۸۸ – ۲۰۰۹ ، چاپ شده‌است که مقاله‌ای است طنزگونه، بسیار زیبا، بدیع و جالب، صاحب این قلم چون قصد دارد، سلسله مباحث و رشته مقالاتی را پیرامون ماهیت و موجودیت مردم لک از قوه به فعل در‌آورد، مقاله‌ی ارزشمند جناب بدران احمد حبیب را که احتمالاً با گویش کُرمانجی شمال بوده، شاخه‌ی اول زبان کردی و گونه‌ی خاص و رایج اقلیم کردستان شمالی در ایالت کهن اربیل، دوست و هم‌کلاسی بسیار عزیزم محمد( همایون) کمانگر که از خاندانی صاحب‌نام و نشان و از طایفه‌ی کمانگر ایل بزرگ جاف جوانرود است به فارسی ترجمه کرده و این قلم به عنوان مقدمه‌ی مباحث موردنظر تقدیم به مردم بزرگوار لک در اقصی نقاط جهان و ایران عزیز می‌نماید.

شباهت قبرهای روستای ابوالوفا در کوهدشت لکستان به مقبره کوروش کبیر

روستای کوچک ابوالوفا در کوهدشت دارای قبرستانی با سنگ قبرهای پلکانی (زیگوراتی) و نقشهای کنده کاری شده است که برخی کارشناسان معتقدند شاید بتوان با تحقیق بر روی این قبرها پیشینه معماری مقبره کوروش را تخمین زد.

به گزارش خبرنگار مهر، روستای ابوالوفا درشرق شهرستان کوهدشت لکستان  واقع شده است. روستای کوچک ابوالوفا قبرستان بزرگ و قدیمی وجود دارد که از سالیان دور تا کنون محل تدفین بزرگان این سرزمین بوده است. هر سنگ قبری که برای درگذشتگان قرار داده اند می بایست در شان آن مرحوم باشد بنابراین سعی شده تا سنگهای قبرها دارای با شکوهترین طرحها و سنگها باشد.

 به گزارش خبرنگار مهر در ایلام، دره شهر لکستان شهری تاریخی است که نامش ذهن را به تاریخ می کشد، شهری تاریخی و پایتختی گمشده که یادگاری از قرون اولیه اسلامی بوده که همچون مرواریدی از دل صدف، از دل خاک بیرون زده است. 

شهری که  رود شناور و سبزآبی سیمره از کنار آن می گذرد و جوش و خروش این رودخانه نیز همچون شهر دارای پیشینه ای به بلندای تاریخ است.اگر چه بخشهایی از این شهر تاریخی بنابر روایت ها در زلزله ای از بین رفته اما بزرگی بازار این شهر چنان است که اهمیت آن دوران را در قاب چشم تداعی می کند.

عکس هایی از "کوه زرین" در شهرستان هرسین/ لکستان/ کرمانشاه

برای دیدن ادامه عکس ها لینک ادامه را در پایین کلیک فرمایید.

خاندان قیاسوند از خاندانهای بزرگ سرزمین باستانی لکستان است.

زادگاه و زایچه ی نخستین این خاندان از دیار فرهنگ و ادب لکستان الشتر پرآوازه می باشد گروهی از این مردم نژاده به فرمان زورگویانه ی آغا محمد خان قاجار (اخته خان) به قزوین کوچانده شدند گروهها و تیره های دیگری در رشت،مازندران،نهاوندو کوهدشت زندگی می کنند اما گروهی که ما درباره ی آنها خواهیم نوشت قیاسوندهای شیخ ماخو دره شهر هستند (ادامه را در لینک زیر بجویید)

 لک های لرستان و مسئله لر! (ادامه مطلب)

نسبت دادن عنولن لر به قوم "لک" یکی از پدیده های اجتماعی عجیب و غریب است که  بعضا در اثر ناآگاهی و در برخی موارد نیز آگاهانه و با برخی اهداف خصمانه از طرف لرها (همچنین به دلیل نا آگاهی برخی لک های لرستان نسبت به زبانشان) به اشتباه صورت می گیرد.

متاسفانه عده ای از  لک های لرستان هم خواسته یا ناخواسته با این موج نا آگاهی همراه شده اند. برای کسی که حتی به صورت جزئی در زبان لکی عمیق شده باشند عدم ارتباط آن با لهجه لری کاملا روشن است و همانطور که قبلا اشاره کردم این مسئله کاملا اجتماعی است و ربطی به زبان ندارد و مختص لک های لرستان است چرا که لک های ایلام و کرمانشاه و عراق خود را هرگز لر نمیدانند. در ادامه به طور خلاصه بررسی زبان شانسی و مردم شناسی قوم لک می پردازیم...

 چمچمال در عراق و قوم لک در  آن

چَمچَمال از شهرهای شمال عراق است. این شهر در خاور شهر کرکوک و در جاده کرکوک به سلیمانیه واقع شده‌است. در شمال شهر چمچمال رشته‌کوه دربند بازیان و در خاور آن رود باسَره قرار دارد. جمعیت این شهر ۷۵۶۳۴ نفر است. منطقه شهرستان چمچمال در ۴۸ کیلومتری شرق کرکوک واقع می‌باشد و ۸ شهرستان و حدود ۴۰۰ روستا از توابع این شهرستان می‌باشند. پیشهٔ بیشتر مردم این شهر کشاورزی است. بیشتر داد و ستد مردم این شهر با کرکوک است. در پیرامون این شهر معادن گاز طبیعی وجود دارد...

کریم خان زند موسس سلسله پادشاهی زندیه در ایران که به گواه تاریخ مردی از قوم لک از استان همدان بوده است برای اداره امور افراد متعددی از خاندان خویش را به نقاط مختلف ایران گسیل داشته است.

آیت احمدی در کتاب "سیری در تاریخ سیاسی کرد" انتشارات پرسمان چاپ 1382 مینویسد که بخش‌هایی از طوایف لک در کردستان عراق، کرکوک و خانقین سکونت دارند. در کردستان عراق تعداد گویشوران لک بیشتر از ایران است.

در پاسخ به برخی پرسش های دوستان که چه سند عقلی مبنی بر لک بودن کریم خان زند در دست است توجه شما را به این نوشتار بازمیخوانم. این نوشتار اثر خانم سمیه کرمی از لک های استان ایلام است. در این نوشتار نویسنده به خوبی تصویری از کوه کاژور در منطقه هلیلان ایلام (از نواحی لکستان) به تصویر کشیده و یکی از حوادث تاریخی که پناهنده شده کریم خان زند پادشاه لک ایرانی در این منطقه می پردازد. خلاصه این نوشتار اینست که اگر کریم خان زند لک نبود پس چرا به روستاها و مناطق لک نشین ایلام پناهنده می شود؟ به ادامه مطلب مراجعه کنید.

نوشتاری که در پی می آید نوشته رشید کوچکی از منطقه هلیلان ایلام (از نواحی لکستان) است. در این نوشتار به معرفی یارمحمدخان سردار مشروطه و از چهره های سیاسی-تاریخی قوم لک و لکستان پرداخته شده است. به ادامه مطلب مراجعه کنید.

مرگ مردی که نام کرمانشاه را به آن بازگرداند(در ادامه مطلب)

نقشه ماهواره ای سرزمین لکستان و نواحی همجوار (در ادامه مطلب)

"هه ر بژی له کستان "

"Her Bijhí Lakistan"

ﺋه ڒا دین گرد شه ره ل له کستان ئێـرہ کلیک که ن.

Erra Dín Gird Sherel Lakistan Ére Klík Ken.

لک های ترکیه:

     گروههای زیادی از لکها در طول تاریخ از مناطق خود کوچانده و تبعید شده اند از جمله گروهی که ساکن شمال ایران هستند و به کردهای تبعیدی معروفند و گروهی دیگر که توسط عثمانیها به اطراف آنکارا(شهر هایمانا یا هیمنا) کوچانده شدند به "لکهای شیخ بزه ینی" یا "کردهای هیمنه ای" معروفند که هنوز فرهنگ و هویت خود را کمابیش حفظ کرده اند. زبان لک های ترکیه خیلی شبیه به زبان لکی، کلهری، و فیلی است و این مطلب نشان دهنده ی این است که نام "لک" در گذشته گستره ی وسیعتری داشته است.

برای دیدن مثال هایی از زبان لک های ترکیه ادامه مطلب را ببینید.

مقایسه ساختار زبانی "لری شمالی" با "لکی":   (بخش اول)

چکیده:

     مردمان لک در شمال غرب ایران و جنوب شرق عراق، یعنی در مرز بین زبان های ایرانی تبار شمال غربی و ایرانی تبار جنوب غربی، ساکن هستند. گرچه لک ها از لحاظ قومیتی در زیر شاخه گورانی، کردی جنوبی، و در برخی مواقع لری تقسیم بندی می شوند. ولی لکی از لحاظ ساختار زبانی تفاوت هایی با این سه گروه به خصوص با لری دارد. 

لک ها در ایران از لحاظ تاریخی به دو گروه "پیش کوه" و "پشت کوه" تقسیم می شوند. زبان لکی "پیش کوه" بیشتر همگن است و از لحاظ ساختاری تفاوت کمی با لکی "پشت کوه" دارد. در این مقاله ساختار زبانی لکی مورد بررسی قرار می گیرد و همچنین با لری شمالی مقایسه می شود. در قسمت اول ساختارهای پایه گرامر دو زبان مورد بررسی قرار می گیرد. قسمت دوم شامل مثال های بیشتر که در مقایسه لکی و لری مفید خواهد بود.  

نمایشگاه عکس جوان لک کوهدشتی امین آزادبخت

نمایشگاه عکس امین آزادبخت با عنوان "طبیعت لرستان " در نگارخانه میرملاس واقع در مجتمع فرهنگی هنری امید شهرستان کوهدشت برگزار می‌گردد.

زمان افتتاحیه نمایشگاه : روز یکشنبه 27 تیرماه ، ساعت 11 صبح

بازدید:از روز یکشنبه ، 27 تیر ماه به مدت یک هفته ، هر روز از ساعت 9 تا 19

مکان بازدید : کوهدشت ، میدان قدس ، پارک فدک ، مجتمع فرهنگی هنری امید
اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی کوهدشت ، نگارخانه میرملاس

نوشتار زیر از کتاب GLIMPSES OF LIFE AND MANNERS IN PERSIA  نوشته Mary Leonora Woulfe Sheil سال 1860 لندن انگلستان ترجمه شده است (مشاهده متن انگلیسی کتاب). توضیحات زیر عینا از بندهای نخستین پیوست یاد شده (صفحه 394 کتاب) ترجمه می شود. بندهایی پسین که از آوردن متن ترجمه آنها خودداری شده است درباره عرب ها و سایر ایلات ایران است. و اما عین ترجمه:

لکی و کردی یا فارسی کرمانشاهی

زبان مردم کرمانشاه چیست؟

مگر نه اینکه مردمان این استان به زبان های کردی و لکی  تکلم می کنند؟ آیا این دو زبان از ناب ترین زبان های ایرانی نیستند؟

متاسفانه در سال های اخیر گویشی جدید با نام "فارسی کرمانشاهی" روز به روز ضربات تبرش به ریشه کردی و لکی مردمان کرمانشاه بیشتر میشود. باید ما کرمانشاهی ها تمامی تلاش خود را برای حفظ زبان اصیل پدرانمان بکار ببریم و مانع از گسترش سایر گویش های نوظهور در استان باشیم.

و اما معرفی کوتاهی از فرهنگ و تاریخ کهن کرمانشاهان را در ادامه بخوانید:

سال ها پیش که تاریخ دقیق آن را بنده نمی دانم "فرح" همسر محمدرضا شاه به سرزمین های لک نشین کنونی یا بهتر بگوییم همان لکستان سفر می کند . بنده هدف این سفر را نیز نمیدانم و آنرا باید از افراد مسن و یا آگاه پرسید. اینکه در این سفر وی به کدامین مناطق لکستان گذر کرده نیز موضوع جالبی است که می توان در نوشتارهای بعدی به آن پرداخت.

همانگونه که می دانید یکی از خصوصیات مردمان لک، توصیف افراد در غالب شعر و بیت است. بنابراین طبق این عادت دیرینه مردان و زنانی که در آن زمان با همسر شاه ایران برخورد می کنند ترانه ای را می سرایند که حتما تا الان آن را بارها شنیده اید.

ترانه معروف "یه کیه، یه کیه، وژه وژه مه خه نی".

مسلما وضعیت پوشش و آداب و رسوم آن زمان زنان لکستان متفاوت با پوشش و آداب غرب گونه فرح بوده است. همین تفاوت ظاهری سبب تعجب مردمان لکستان شده است و زمینه ساز ترانه سرایی برای فرح نیز گشته است.

نابودی میرملاس را که ناشی از غفلت مسسولین میراث فرهنگی است را به همه دوستداران ایران تسلیت میگوییم.

عکس های مرتبط را در لینک زیر که همه از امین آزادبخت است ببینید.

http://koohdasht.blogfa.com/post-387.aspx

نقشه ای مربوطه به بخشی از لکستان ایران

تصویر بزرگتر

خاطره ای از استاد هیمن و پیرمرد کرمانشاهی لک

مرحوم استاد «هیمن» به کرمانشاه آمده بودند و کاک «هادی ضیاءالدینی» نیز شاهد هستند. عصر یکی از روزها که می خواستیم به طاق بستان برویم، جلو پارک شهرک مسکن، پیر مرد لکی خیار چنبر می فروخت و داد می زد:

«خیار شینگ سه گله مه مه یه تومن».

استاد هیمن رحمتی که از این جمله سر در نیاوردند ودرک نکردند خطاب به مرد لک گفت:

«چه هرا هرایه کته ده لێ چی؟»

مرد لک نیز چیزی از جملات سورانی (سورانی یکی از لهجه های زبان کردی است) مامه (معادل کردی استاد) هیمن نفهمیدند، من دخالت کردم و جمله ی مام هیمن را برای مرد لک بیان کردم، مرد لک عصبــــــانی شدند و با صدای بلند داد زدند:

"بچــه و بچـــه و خالــــو کوردی نه‌مزانی"

جملات مرد لک را هم به سورانی به مام هیمن گفتم. مام هیمن رحمتی پیر مرد لک را در آغوش گرفت و بوسید و فرمودند "راست می گویی موقعی که من لهجه ی شما را نمی دانم معلوم است که کردی نمی دانم و حق با توست".

دیدگاهتان در باره شباهت های زبان لکی و برخی زبانهای مجموعه کردی چیست؟

لک ها در ایران و خارج از ایران

در دنیای امروزه اگر یک جستجوی ساده در اینترنت انجام دهیم متوجه خواهیم شد که مردم قوم لک نه تنها در غرب ایران بلکه در مناطق متعدد دیگری نیز زندگی می کنند.

مسلما اگر کسی به شما بگوید که لک است شما اولین حدستان اینست که این فرد یا ایلامی است و یا کرمانشاهی و یا کوهدشتی و نورآبادی.

اما در سال های اخیر به کمک اینترنت با افراد و گروه های مختلفی برخورد نموده ایم که خود را از نژاد و قوم لک می دانند. گستره جغرافیایی سرزمین های لک را میتوان به دو دسته لک های ایران و لک های خارج از ایران تقسیم نمود.

در ایران برای نمونه می توان به مردمان لک در استان فارس، مردمان لک در استان کرمان، مردمان لک در آذربایجان غربی، لک های لرستان، لک های کرمانشاه و ایلام، لک های شمال خراسان، لک های قزوین و ... اشاره نمود.

در خارج از ایران نیز لک ها در مناطقی از عراق، ترکیه، جمهوری آذربایجان، داغستان و شوروی و ... زندگی میکنند.

آنچه که جای سوال دارد اینست که زادگاه و ماوای اصلی مردم قوم لک کجا بوده است؟ آیا قوم لک در زاگرس بوده و بعد ها به چندین شاخه تقسیم شده است؟ و یا اینکه لک ها در اطراف دریای خزر بوده اند و  سپس به زاگرس ایران و عراق آمده اند؟

بنده این موضوع را برای پژوهش به عنوان پایان نامه کارشناسی ارشد دوستان علاقه مند پیشنهاد می کنم.

چنین کاری اگر توسط یک دانشجوی لک خلاق به صورت پایان نامه صورت گیرد و چندین مقاله نیز از آن منتشر شود کمک زیادی به شناخت بیشتر تاریخ و فرهنگ قوم لک خواهد کرد.

ایلات لکستان در   استان ایلام

تنوع لباس، گویش‌ها، عادات، مراسم و غیره در نزد ایلات و اقوام مختلف یک بستر مناسب برای تقویت امر گردشگری است. استان ایلام نیز به دلیل وجود ایلات مختلف کرد ، لک، و عرب از این حیث دارای تنوع ویژه‌ای است. اغلب ساکنان استان   لک ها شیعه مذهب (در حدود 98 ) هستند.

عمدتاً در شرق و جنوب به صورت پراکنده و کرد هادر شمال به صورت پراکنده و عرب‌ها در جنوب غربی به صورت متمرکز و لکها در کل استان پراکنده هستند. گویش غالب اهالی استان   لکی فیلی و همگی شیعه مذهب هستند. خواندن ادامه

"مروری بر پیشینه تاریخی قوم لک در ایران"

به کوشش: مهندس هدایت عزیزی

"دلفان در گذر تاریخ"

           از مطالعه اسناد تاریخی چنین به نظر می آید که دلفان گهواره نخستین تمدنهای بشری می باشد که بر دوش اولین مهاجران دنیای باستان (کاسیتها) از قفقاز به سمت جنوب سرازیر شده است.  دلفان که گاهی به نام دشت خاوه (واقع در شرق دلفان) از آن یاد می شود، محل سکونت کاسیتهای دامدار و جنگجو بوده که گاه توانسته بودند برای مقابله با سپاه شوش و بابل تا 13 هزار کماندار در اختیار عیلامیها بگذارند. دیاکنوف بر اساس مدارک تاریخی اقوام ساکن لرستان را به احتمال قوی جزء کاسیتها میداند. 

انجمن یاران سبز شاخه ی کوهدشت

سلام بر شما سبز اندیشان،گام هایتان استوار و قلبتان پر مهر باد.

یاران همراه، انجمن یاران سبز لرستان در سال ۱۳۸۷ با هدف حفظ و بهبود محیط زیست انسانی و طبیعی تشکیل شد. این انجمن از همه ی علاقمندان به طبیعت یاری می طلبد. دوستان گرامی لطفا در صورت تمایل و جهت حمایت از میراث طبیعیمان نسبت به ثبت نام اقدام فرمائید

ادره محیط زیست کوهدشت

مدارک لازم جهت ثبت نام:

      -یک قطعه عکس

      -فتوکپی شناسنامه

مهلت ثبت نام:

       ۵/۱۲/۱۳۸۸

محل ثبت نام:

        کوهدشت-خیابان دامپزشکی -جنب منابع طبیعی -اداره ی محیط زیست

شماره تماس:

      06636233276

ناحیه «مهرگان کده یا مهرجا نقذف» و شهر تاریخی «سیمره» در شهرستان دره شهر ایلام قراردارد.

در این شهرستان آثاری متعلق به دوران پیش از تاریخ وجود دارد که سابقه کهن و دراز مدت حیات اجتماعی را آشکار می‌کند. بسیاری از باستان شناسان و مورخان را عقیده بر این است که شهر ماداکتو، از شهرهای تمدن عیلام، در حقیقت همین شهر ویرانی است که در کنار شهر دره‌شهر قرار دارد. ولی برخی دیگر از پژوهشگران احتمال می‌دهند که آن شهر«انشان» بوده است.

البته در کتاب بومیان دره مهرگان لفظ دره سیمره و شهر سیمره بر تمامی مناطق لک نشین ایران اطلاق شده است.

ایلام در سالروز شهادت امام رضا (ع) غرق در ماتم شده است

مردم و دوستداران اهل بیت پیامبر گرامی اسلام (ص) در جای جای ایلام با سیاه پوش کردن سر درب منازل ، ادارات خیابانهای اصلی و مساجد وتکایا و برافراشتن بیرقهای عزا شهادت مظلومانه آن امام همام را گرامی داشتند . 
به همین مناسبت روزدوشنبه هیاتهای عزاداری در دسته های سینه زنی و زنجیر زنی در خیابانهای اصلی شهرایلام با بر پایی آیینهای شهادت حضرت امام رضا (ع ) را گرامی داشتند. 
همچنین آیین سوگواری دوسداران اهل بیت (ع) و هیاتهای مذهبی و با شرکت هزاران نفر از مردم شهر ایلام در مسجد جامع با نوحه خوانی و مدیحه سرایی بر گزار شد. 

تاویر در وبلاگ "فرشه لکستان" مطلبی را پیرامون نابودی غار هفت هزار ساله میرملاس کوهدشت، جنگلهای جاده اولادقباد کوهدشت، درخت مقدس ره راهی کونانی و ... منتشر کرده است.  

نمیدانم مسوولین استانی و محلی خواب هستند یا ؟؟؟؟؟

ادامه عکس ها را در اینجا ببینید. کلیک کنید.

هویتی با سه نام کُرد، لُر و لک

منبع: کرم تیموری/ هفته نامه سیمره.

یکی تلاش می‌کند فقط کُرد را اصل بداند و دیگری لُر را و سومی هم لک را و به این ترتیب هر کدام شاخه‌ای را نوازش می‌کنند و ریشه را می‌برند! نگارنده بر این باور است که کرد، لر و لک هر سه نام‌هایی هستند که بر یک قوم بزرگ‌تر اطلاق شده‌اند.

مشهور است که کرد یعنی مردمانی که دارای زندگی رمه‌گردانی و چوپانی هستند و لر یعنی سرزمین پوشیده از جنگل و درخت‌زار، و لک به معنی هزاره و گروه.

با کمی دقت متوجه می‌شویم که تمام سرزمین‌های موصوف هم دارای زندگی رمه‌گردانی هستند یا بوده‌اند و به اصطلاح کردند هم در منطقه‌ی پوشیده از جنگل زاگرس واقع شده‌اند یعنی لرند و هم دارای طایفه و گروه‌های شناخته شده هستند یعنی لک‌اند! پس نمی‌توان این نام‌ها را از هم جدا کرد که چون پوسته‌های سه‌گانه یک هسته را دربرگرفته‌اند و نمی‌توان این هسته را به نام یکی از این پوسته‌ها شناخت.

کوه ویزنهار:

بلندترین کوه در منطقه رومشگان میباشد مشخصه طبیعی این کوه غاربزرگی بنام ویزنهار که در محل بنام (مرآب) وهمیشه وقت دارایی آب شیرین نسبتاً کمی میباشد قلعه کوهزاد برروی کوه ساخته شده نشان ازقدمت سکونت دراین منطقه که مشرف به تمام بخش رومشگان و کونانی وگراب وبخشی ازاستان ایلام دره شهر -بدره- آبهر - سد سیمره -وتمام قسمت شمالی کبیر کوه میباشد. (به نقل از وبلاگ گذاری بر دیار رومشگان: عزیز قاسمی)

غار میرملاس کوهدشت میراث دوازده هزار ساله ی بشری در مسیر نابودی

لکی: مَر میرمِلاس کویه شت ها نام ویران بین

متن کامل این نوشتار را در وبلاگ کوهدشت بخوانید. (اینجا را کلیک کنید)

ئه ر بان لینکه بان کلیک بکه ن.

مسن ترین مرد دنیا در لکستان  زندگی می کند

شهرستان کوهدشت یکی از شهرستان های منطقه لکستان است که مردمان آن لک زبان هستند.

در یکی از روستاهای این شهر به نام روستای "اولاد قباد" و در دهستان "حاجی آباد" یا به زبان محلی (زبان لکی) ساکنانش "که نی سه رده" به معنای چشمه سرد، مردی زندگی می کند که به گواه شناسنامه هایش سنی بیشتر 128 سال را دارد.

"حاجی خان حسین خانی لک" مرد 128 ساله ی لک است که دارای دو شناسنامه است. مسن ترین فرد دنیا میگوید که بسیاری از پادشاهان ایران را دیده است و در آن زمان به عنوان یکی از نیروهای نظامی ایران خدمت کرده است.

"حاجی خان حسین خانی لک" می گوید که بنیانگذار دهستان حاجی آباد وی بوده و سال های پیش وی از آنسوی رودخانه سیمره در کرمانشاه به این سو آمده و این دهستان را در خاک لرستان بنا نهاده است.

زبان لکی حاجی خان بسیار با زبان امروزی متفاوت است و تمامی واژگان اصیل را میتوان از زبان مسن ترین فرد دنیا شنید.

حاجی خان هنوز هم قادر به راه رفتن است. حاجی خان در سخنانش از تنهاییش دم می زند چرا که تمامی دوستانش را شصت یا هفتاد سال پیش از دست داده است.

این فرد لک زبان به دلیل اینکه در دهستانی دورافتاده در شهرستانی کوچک همچون کوهدشت زندگی میکند تا کنون با هیچ نشریه یا روزنامه ای گفتگو نکرده است.

آدرس محل سکونت مسن ترین مرد دنیا: لکستان، کوهدشت، روستای اولاد قباد، دهستان حاجی آباد

The oldest man in the world lives in Iran, Lakestan, Kohdasht, 128 years old

"Hajikhan Hosseinkhani Lak" with 128 years old is the oldest man in the world. He lives in a small village in west of Iran in a city called Kohdasht. This village "Kani Sarda" (in Laki language means cold spring) is near Seymare river in a trangle between Lorestan, Ilam and Kermanshah (locally called Lakestan).

Hajikhan has seen some of the Iranian Kings like Ahmad shah, Reza Shah and Mohammad Reza shah , during his life.

Language of Hajikhan is Laki language wich is nearly different from current Laki Language.

Home Address of Hajikhan: Iran, Lakestan, Kohdasht, Owlad Ghobad Village, Hajiabad.